Kahvenin Tarihi ve Kahve Üretimi

0

Etiyopya platosunda çobanlık yapan Kaldi’nin, kahve kirazını yiyen keçilerin enerjilerinin yükseldiğini görmesi, insanların da bu bitkiyi tüketebileceği fikrini göstermiştir. Bu efsanevi hikaye kahvenin tarihinde önemli bir yer tutmaktadır.

Kahvenin anavatanı neresidir? Kahve nerede yetişir?

Aslında kahve bitkisi ilk olarak Habeşistan’da yetiştirilmiştir. 9. yüzyılın önemli bilim insanlarından Ebu Bekir El Razi, kahveyi ilaç olarak kullanmıştır. Kahvenin anavatanı Habeşistan’ın Kaffa bölgesidir.

Kahvenin keşfedilip içecek olarak tüketilmesi Arap’larla başlamıştır. 15. yüzyılda Yemen’de başlayan üretim sonrasında İran, Mısır ve Suriye’ye yayılmıştır. İlerleyen zamanlarda Osmanlı’ya kadar gelen kahve, 1. Viyana Kuşatması ile Avrupa’ya giriş yapmıştır.

Kahve nerede yetişir?

kahveNeredeYetisir

Bodur bir ağaç olan kahve bitkisi Yengeç ve Oğlak dönenceleri arasında kalan ve adını “Kahve Kuşağı” olarakta adlandırabileceğimiz Afrika, Orta-Güney Amerika ve Asya’daki bazı ülkelerde yetişmektedir. Kahve yetiştiği bölgeye göre farklı özellik ve tatlara sahiptir. Meksika’da meyvemsi bir tada sahipken, Guatemala’da baharatlı bir tatta olabilir.

Kahvenin yetiştiği bölgelerin başlıcaları Afrika, Orta-Güney Amerika ve Asya’da bazı ülkelerdir. Kahvenin üretiminde ilk başı çeken bazı ülkeler ise Brezilya, Vietnam, Kolombiya, Endenozya, Meksika, Hindistan, Peru ve Guetemala’dır.

Kahve üretimi nasıl gerçekleşir?

kahve-uretimi

Kahve yetiştirme işlemi emek isteyen bir süreçtir. Ekilen kahve bitkileri her gün kontrol edilir ve kırmızı, bordo rengine ulaşmış olanları toplanır. Ayrıca çekirdekten yetiştirilmekte olan yeni kahve filizleri kontrol edilir, kıvama gelmiş olanları toplanarak ormana veya daha büyük bir tarlaya ekilir. Ufak ama önemli bir ayrıntıda kahve ağaçlarının gölgede kalması için etraflarına güneş ışınlarını kesecek açılarla daha büyük ağaçlar ekilmesidir.

Kahveler toplandıktan sonra üretim aşamasında aşağıdaki işlemlerden geçmektedir:

Kahve kirazlarının çekirdekleri makineler yardımıyla ayıklanır. Bu çekirdekler bir süre suda bekletildikten sonra dış kabuklarından ayrılmaları için güneşte kurutulmaya bırakılır. Kabuklardan ayrılan kahve çekirdekleri toplanıp fabrikalara işlenmeye yollanır.

Fabrikalarda gelen kurutulmuş kahve çekirdekleri öncelikle kavrulur. Bu kavurma işlemi çekirdeklerin içinde barınan aromatik yağları ortaya çıkarmaktadır. Aynı zamanda kavrulan kahve çekirdeklerinin boyutu iki katına ulaşmaktadır.


Suda çözünür kahvelerin yani “instant coffee” dediğimiz suya ekle, karıştır ve hemen iç kahvelerin bulunması:

Bir başka kahve çeşidi olarak suda çözünür kahvenin(nescafe gibi) icadıysa 19. yüzyıla dayanmaktadır. Kavrulup çekilen kahve çekirdekleri, basınçlı su buharıyla demlenir ve konsantre kahve özütü elde edilir. Üretilen bu kahve özütü -40 derecede dondurulur. Donmuş kahve özütü parçalanarak granül(bir maddenin en küçük tanesi) haline getirilir. Granül kahvenin içinde kalan nemin, santrifüj(sıvı içindeki tanecikleri ayırmak işlemi) ile uçunumu sağlandıktan sonra paketlenip tüketime sunulur.

Her çeşit kahve üretiminde son işlem kalite kontroldür ve bunu sağlamak için ciddi bir tadım testinden geçer. Bize gelen kahveler öncesinde exper’ler tarafından test edilmektedir.

En kaliteli kahve nerede yetişir ve nerenin kahvesi meşhurdur gibi sorularına verilecek cevaplar tamamen bireyseldir;

en-kaliteli-kahve-nerdedir

Yukarıda bahsettiğim bölgelerde(Afrika, Orta-Güney Amerika ve Asya’nın bazı ülkeleri) yetişen her kahve kalite olarak kendini kanıtlamıştır. Brezilya, Vietnam, Kolombiya, Endenozya, Meksika, Hindistan, Peru, Guetemala gibi ülkelerde üretimden çıkmış kahvelerin kaliteleri birbirine yakındır. En kaliteli kahvelerde yukarıda saydığım bölge ve ülkelerde yetişmektedir.

Aslında kahve alırken kalite veya meşhurluk derecesine bakmamak gereklidir. Tüm bu saydığımız ülkelerde yetişen kahvelerin kendine has tatları vardır. Kimi meyvemsiyken bir diğeri aromatik veya bir başkası baharatlı olabiliyor. Önemli olan sizin ağız tadına hangisinin uyacağıdır.

Kahve seçimini farklı kahveleri tüketerek, ağız tadınıza uyanı belirleyerek yapmalısınız.

Son olarak kahve ile ilgili birkaç ilginç bilgiyi paylaşmak isterim.

  • Kahve bitkisinden 10-12 yıl kadar verim alabilirsiniz.
  • Ağaçtan toplanan kahve kirazları işlenmeden de meyve olarak tüketilebilmektedir.
  • 1711 yılında “french press” veya “kahve makineleri” yoktu. Çekilmiş kahveyi bir bez parçasına sarıp üzerinden kaynar su akıtarak demliyorlardı. Bu işlem ilk olarak Fransa’da kullanıldı. Araştırmadım fakat bu işlemin ilk olarak Fransa’da başlamış olması ve dünyada kahve demlemek için en çok tercih edilen aletin “French Press” olması heralde tesadüf olamaz.
  • Muhtemelen bir gün içerisinde en çok tüketilen sıvı sudur fakat sonrasında da kahve gelmektedir. Günlük olarak tam 2 milyar fincan kahve tüketilmektedir. Ben duyduğumda şaşırdım ama kahve severlerin aynı gün içerisinde 3-4 bardak kahve tüketmesi bu sayının doğruluğunu kanıtlayabilir.
  • Son olarak değişen iklim, küresel ısınma, doğal afetler ve dünyanın giderek yaşanmaz bir yer olması sonucun 2050 yılına gelindiğinde kahve bitkisinin yetişmesine uygun toprakların yarı yarıya azalabileceği ön görülmektedir.

Bu yazımdan başkalarınıda haberdar etmek için aşağıda yer alan sosyal medya paylaşım düğmelerini kullanabilirsiniz.

Fikir ve eklemelerinizi yorumlarda bekliyorum.

Hepinize sağlıklı, mutlu bir gün dilerim…

Paylas.

Yorum Yap